FIORE ARCHITECTS
Επικεφαλής Αρχιτέκτονες: Φλώριαν Λιάκος, Αλέξιος Βισβίνης, Ειρήνη Μαρκαντωνάτου
Ομάδα Μελέτης: Αιμιλία Κυριαζή, Βασιλική Τογγουσίδου
Τρισδιάστατες Απεικονίσεις / 3D Images: Imagens do bernardo
Συνθετική ιδέα
Η πρόταση αντιμετωπίζει την προσιτή κατοικία όχι ως ένα επαναλαμβανόμενο κτιριακό αντικείμενο, αλλά ως μία νέα μορφή γειτονιάς, όπου η τυποποίηση μετατρέπεται σε εργαλείο δημιουργίας ποιοτικού χώρου, κοινωνικής αλληλεπίδρασης και περιβαλλοντικής απόδοσης. Μέσα από έναν αυστηρά οργανωμένο χωρικό κάνναβο επιδιώκεται η ισορροπία μεταξύ οικονομίας κατασκευής, λειτουργικότητας και αρχιτεκτονικής ποιότητας, δημιουργώντας ένα οικιστικό σύνολο ανθρώπινης κλίμακας με διαχρονικό χαρακτήρα.
Χωροθέτηση και οργάνωση του συγκροτήματος
Η μορφή του οικοπέδου, το απαιτούμενο κτιριολογικό πρόγραμμα και η ανάγκη χωροθέτησης όλων των θέσεων στάθμευσης στον υπαίθριο χώρο οδήγησαν στη συγκέντρωση της δόμησης σε μία επιμήκη γραμμική ανάπτυξη. Η επιλογή αυτή αξιοποιεί αποτελεσματικά το διαθέσιμο δομήσιμο τμήμα, αφήνοντας μεγάλες ελεύθερες επιφάνειες για στάθμευση, φύτευση και κοινόχρηστους υπαίθριους χώρους.
Η γραμμική ανάπτυξη διασπάται μέσω διαδοχικών μετατοπίσεων των όγκων, ώστε να αποφεύγεται η αίσθηση μιας ενιαίας μεγάλης πολυκατοικίας. Οι προεξοχές και οι υποχωρήσεις δημιουργούν ιδιωτικές βεράντες, προστατευμένους υπαίθριους χώρους και διαφορετικές οπτικές φυγές, ενώ οργανώνουν τη μετάβαση από τον δημόσιο στον ιδιωτικό χώρο. Παράλληλα, οι κοινόχρηστοι υπαίθριοι χώροι λειτουργούν ως χώροι καθημερινής συνάντησης, ενισχύοντας την αίσθηση κοινότητας.
Τυπολογία κατοικιών
Η ανάπτυξη βασίζεται σε δύο βασικούς τύπους κατοικιών, διαμερίσματα 40 τ.μ. και 60 τ.μ., που εξελίσσονται σε τρεις και πέντε επιμέρους τυπολογίες αντίστοιχα. Η περιορισμένη ποικιλία κατόψεων επιτρέπει την τυποποίηση της κατασκευής χωρίς να στερεί τη χωρική ποικιλία. Η σύνθεση οργανώνεται γύρω από έξι ανεξάρτητα κλιμακοστάσια, καθένα από τα οποία εξυπηρετεί εννέα κατοικίες σε τρεις στάθμες. Η λύση αυτή μειώνει σημαντικά τους κοινόχρηστους χώρους κυκλοφορίας και το συνολικό δομημένο εμβαδόν, εξασφαλίζοντας περισσότερους ελεύθερους υπαίθριους χώρους και οικονομικότερη κατασκευή.
Υλικά, κατασκευή και βιοκλιματικός σχεδιασμός
Ο βιοκλιματικός σχεδιασμός ενσωματώνεται από τα πρώτα στάδια της σύνθεσης. Οι κύριοι χώροι διημέρευσης προσανατολίζονται προς νότο, ενώ εσωτερικά αίθρια εξασφαλίζουν φυσικό φωτισμό και διαμπερή αερισμό ακόμη και στους εσωτερικούς χώρους. Οι μετατοπίσεις των όγκων δημιουργούν φυσικές σκιάσεις, ενώ διάτρητα κεραμικά στοιχεία (Claustra) προστατεύουν τις βεράντες από την ηλιακή ακτινοβολία, επιτρέποντας ταυτόχρονα φυσικό αερισμό και ιδιωτικότητα. Η στρατηγική αυτή συμπληρώνεται από εκτεταμένη φύτευση μεσογειακών ειδών, φωτοβολταϊκά στις επίπεδες στέγες, θερμομονωμένο κέλυφος, ενεργειακά κουφώματα και ηλεκτρομηχανολογικές εγκαταστάσεις χαμηλής κατανάλωσης.
Η επιλογή των υλικών βασίζεται στην απλότητα, την ανθεκτικότητα και τις χαμηλές απαιτήσεις συντήρησης. Λευκά επιχρίσματα, διάτρητα κεραμικά στοιχεία σκίασης, ενεργειακά κουφώματα αλουμινίου και γυάλινα στηθαία συνθέτουν μία διαχρονική αρχιτεκτονική έκφραση, ενώ η περιορισμένη παλέτα υλικών μειώνει το κόστος κατασκευής και αναδεικνύει την πλαστικότητα των όγκων. Παράλληλα, η τυποποίηση των δομικών στοιχείων και των κατασκευαστικών λεπτομερειών επιτρέπει την ταχεία ανέγερση του συγκροτήματος με υψηλό ποιοτικό έλεγχο και περιορισμένες κατασκευαστικές αποκλίσεις.
Μία Νέα Γειτονιά
Συνολικά, η πρόταση αποδεικνύει ότι η προσιτή κατοικία δεν αποτελεί μόνο οικονομικό ζήτημα αλλά κυρίως ζήτημα ποιότητας χώρου. Μέσα από την τυποποίηση, τον βιοκλιματικό σχεδιασμό, τη διάσπαση της κτιριακής μάζας και τη δημιουργία κοινόχρηστων χώρων, διαμορφώνεται ένα σύγχρονο οικιστικό σύνολο που συνδυάζει λειτουργικότητα, οικονομία, περιβαλλοντική απόδοση και υψηλή ποιότητα κατοίκησης, δημιουργώντας μία βιώσιμη και ανθρώπινη γειτονιά.
